Buiktyfus

Buiktyfus is een ernstige infectieziekte die vooral voorkomt in (sub)tropische gebieden. Reizigers kunnen tijdens hun reis besmet raken via voedsel of drinkwater. In dit hoofdstuk lees je wat buiktyfus is, waar de ziekte voorkomt, welke klachten kunnen optreden en hoe ernstig de ziekte kan verlopen. Buiktyfus is één van de tropische ziekten die reizigers kunnen oplopen.

Wat is buiktyfus?

Buiktyfus is een ernstige bacteriële infectie die wordt veroorzaakt door Salmonella enterica serotype Typhi. De bacterie veroorzaakt een systemische infectie, wat betekent dat meerdere organen kunnen worden aangedaan. Zonder tijdige behandeling kan buiktyfus leiden tot ernstige complicaties en in sommige gevallen levensbedreigend zijn.

Waar komt buiktyfus voor?

Buiktyfus komt vooral voor in gebieden waar de hygiënische omstandigheden en toegang tot schoon drinkwater beperkt zijn, met name in:

• Zuid-Azië
• Zuidoost-Azië
• Delen van Afrika
• Delen van Midden- en Zuid-Amerika

Het risico is verhoogd bij reizen buiten toeristische voorzieningen, zoals bij verblijf bij lokale bevolking of backpacken.

Hoe raak je besmet met buiktyfus?

Besmetting vindt plaats via de fecaal-orale route. Dit betekent dat de bacterie via de mond wordt ingenomen nadat deze in contact is gekomen met ontlasting waarin de bacterie aanwezig is. Dit gebeurt meestal door:

• Het drinken van besmet drinkwater
• Het eten van besmet of onvoldoende verhit voedsel
• Rauwe groenten of fruit
• IJsblokjes
• Slechte handhygiëne

Wat zijn de symptomen van buiktyfus?

De klachten beginnen meestal 7 tot 14 dagen na besmetting, maar kunnen soms ook later optreden. Mogelijke symptomen zijn:

• Aanhoudende hoge koorts
• Hoofdpijn
• Buikpijn
• Verminderde eetlust
• Diarree of juist obstipatie
• Vermoeidheid
• Soms huiduitslag
• Relatief trage hartslag bij hoge koorts

Zonder behandeling kunnen de klachten in ernst toenemen.

Hoe ernstig is buiktyfus?

Buiktyfus kan ernstig verlopen, vooral zonder tijdige behandeling. Mogelijke complicaties zijn:

• Darmbloedingen
• Darmperforatie
• Infecties van andere organen

Met snelle medische behandeling is de prognose meestal goed. Omdat buiktyfus ernstig kan verlopen, wordt preventie bij reizigers sterk aangeraden.

Behandeling van buiktyfus

De behandeling van buiktyfus bestaat uit antibiotica. Bij tijdige behandeling herstellen de meeste patiënten volledig. Daarnaast zijn rust en voldoende vochtinname belangrijk. In ernstige gevallen kan ziekenhuisopname nodig zijn.

Is er een vaccinatie tegen buiktyfus?

Ja, er bestaat een vaccin tegen buiktyfus. Of vaccinatie wordt aangeraden, hangt af van je reisbestemming, reisduur en reisstijl. Uitgebreide informatie over de beschikbare vaccins, de beschermingsduur en wanneer vaccinatie zinvol is, lees je op de aparte pagina over het buiktyfusvaccin.

Wanneer medische hulp zoeken?

Neem contact op met een arts als:

• Je tijdens of na de reis langdurige koorts krijgt
• Je ernstige buikklachten ontwikkelt
• Je recent in een risicogebied bent geweest
• De klachten verergeren of aanhouden

Vertel altijd dat je recent in een gebied bent geweest waar buiktyfus voorkomt.

Veelgestelde vragen over buiktyfus

Samenvatting

• Buiktyfus is een ernstige bacteriële infectie
• Besmetting vindt plaats via voedsel en drinkwater
• De ziekte komt vooral voor in (sub)tropische gebieden
• Zonder behandeling kan buiktyfus ernstig verlopen
• Behandeling met antibiotica is noodzakelijk
• Vaccinatie en goede hygiëne verlagen het risico

Bronnen

• RIVM – Buiktyfus
• WHO – Typhoid fever
• LCR-richtlijnen reizigersgeneeskunde
• CDC – Typhoid fever for travelers