Hepatitis B

Wat is hepatitis B?

Hepatitis B is een virale infectie van de lever die wordt veroorzaakt door het hepatitis B-virus. Hepatitis B kan zowel acuut als chronisch verlopen.

Bij een acute infectie ontstaan meestal binnen 1 tot 6 maanden na besmetting klachten zoals vermoeidheid, misselijkheid, buikpijn en soms geelzucht. In veel gevallen ruimt het lichaam het virus vanzelf op en volgt volledig herstel. Bij een deel van de besmette personen blijft het virus echter aanwezig in het lichaam. In dat geval ontstaat een chronische infectie, die op langere termijn kan leiden tot ernstige leverschade, zoals levercirrose of leverkanker.

Wereldwijd behoort hepatitis B tot de meest voorkomende virale infectieziekten.

Hoe raak je besmet met hepatitis B?

Het hepatitis B-virus wordt overgedragen via contact met bloed of lichaamsvloeistoffen van een besmet persoon.

Besmetting kan plaatsvinden door:

• Onbeschermd seksueel contact
• Medische of tandheelkundige behandelingen in risicogebieden
• Tatoeages of piercings met onsteriel materiaal
• Gebruik van injectienaalden
• Contact met bloed via wondjes of slijmvliezen
• Prikaccidenten

Hepatitis B wordt niet overgedragen via voedsel of water.

Waar komt hepatitis B voor?

Hepatitis B komt wereldwijd voor, maar de prevalentie is verhoogd in:

• Sub-Sahara Afrika
• Zuidoost-Azië
• China
• Het Midden-Oosten
• Delen van Zuid-Amerika

In deze gebieden is de kans op blootstelling tijdens reizen duidelijk groter dan in West-Europa.

Wanneer is vaccinatie tegen hepatitis B nodig?

Vaccinatie tegen hepatitis B wordt geadviseerd voor reizigers die:

• Naar gebieden met verhoogde prevalentie reizen.
• Langdurig in het buitenland verblijven.
• Medische handelingen (kunnen) ondergaan.
• Seksueel contact kunnen hebben tijdens de reis.
• Vrijwilligerswerk of zorggerelateerd werk verrichten.

Ook reizigers zonder gepland risicogedrag kunnen onverwacht blootgesteld worden, bijvoorbeeld bij een ongeluk of medische behandeling.

Hoe goed beschermt het hepatitis B-vaccin?

Het hepatitis B-vaccin is zeer effectief.

• Na volledige vaccinatie ontstaat bij het overgrote deel van de gevaccineerden langdurige bescherming.
• De standaardserie bestaat uit drie vaccinaties, die worden gegeven op maand 0, maand 1 en na een halfjaar.
• Na volledige vaccinatie is de bescherming langdurig en waarschijnlijk levenslang.
• Na volledige vaccinatie wordt in sommige situaties, zoals bij zorgverleners of mensen met een verminderde weerstand, een titerbepaling (bloedonderzoek) uitgevoerd om te controleren of er voldoende antistoffen zijn.

Bij last-minute reizen kan soms gebruik worden gemaakt van een versneld vaccinatieschema.

Bijwerkingen van het hepatitis B-vaccin

De meeste mensen ervaren geen of slechts milde bijwerkingen.

Mogelijke bijwerkingen zijn:

• Pijn of roodheid op de injectieplaats.
• Lichte koorts.
• Vermoeidheid.
• Hoofdpijn.

Ernstige bijwerkingen komen zelden voor.

Praktische aandachtspunten voor reizigers

• Het vaccinatieschema bestaat uit meerdere doses.
• Begin daarom tijdig met reisvoorbereiding.
• Hepatitis B-vaccinatie wordt vaak gecombineerd met hepatitis A (combinatievaccin).
• Ook zonder risicogedrag kan onbedoelde blootstelling optreden.

Vaccinatie biedt bescherming tegen situaties die vooraf moeilijk te voorspellen zijn.

Samenvatting

• Hepatitis B is een wereldwijd voorkomende leverinfectie.
• Besmetting vindt plaats via bloed en lichaamsvloeistoffen.
• De infectie kan chronisch verlopen.
• Vaccinatie biedt langdurige en betrouwbare bescherming.
• Tijdige voorbereiding voorkomt gezondheidsrisico’s tijdens reizen.

Bronnen

Deze informatie is gebaseerd op actuele richtlijnen van onder andere:

• RIVM – Hepatitis B
• LCR-richtlijnen reizigersgeneeskunde
• WHO – International Travel and Health
• CDC – Hepatitis B for Travelers